TẠP CHÍ SỨC KHỎE VÀNG - Giá bán mới từ: 01/6/2014 chỉ còn 10.000 Đồng.

29/10/2014 17:40

Bệnh đau thận


Cơ thể chúng ta có hai quả thận. Chúng có hình bầu dục, mỗi quả to bằng nắm tay. Thận nằm ở vị trí giữa lưng, bên trái và bên phải của xương sống ngay dưới khung xương sườn. Thận có nhiệm vụ lọc máu, loại bỏ tạp chất và bổ sung nước tạo thành nước tiểu. Chúng còn kiểm soát áp lực máu và giữ cho các hormones trong cơ thể luôn khỏe mạnh. Do vậy, khi thận bị tổn thương có thể hình thành các tạp chất trong cơ thể.
Đau thận, phòng bệnh hơn chữa bệnh
 Cơ thể chúng ta có hai quả thận. Chúng có hình bầu dục, mỗi quả to bằng nắm tay. Thận nằm ở vị trí giữa lưng, bên trái và bên phải của xương sống ngay dưới khung xương sườn. Thận có nhiệm vụ lọc máu, loại bỏ tạp chất và bổ sung nước tạo thành nước tiểu. Chúng còn kiểm soát áp lực máu và giữ cho các hormones trong cơ thể luôn khỏe mạnh. Do vậy, khi thận bị tổn thương có thể hình thành các tạp chất  trong cơ thể.
Bệnh thận xảy ra như thế nào?
Đau thận nghĩa là khi thận bị tổn thương và mất khả năng loại bỏ các tạp chất và bổ sung nước từ máu khi cần thiết. Hầu hết các trường hợp mắc bệnh đều do bệnh tiểu đường hoặc tăng huyết áp. Theo nhận định của Trung tâm kiểm soát và phòng bệnh tại Mỹ, có hơn 20 triệu người Mỹ mắc bệnh thận và nhiều người khác có nguy cơ cao mắc bệnh.  Những yếu tố nguy cơ chính phát triển bệnh thận gồm có:
-          Bệnh tiểu đường.
-          Tăng huyết áp.
-          Bệnh tim mạch (tim và các mạch máu).
-          Tiền sử gia đình bị suy thận.
Mỗi quả thận chứa khoảng 1 triệu đơn vị lọc nhỏ xíu được tạo thành của các mạch máu. Những bộ lọc này gọi là những cầu thận. Bệnh tiểu đường và tăng huyết áp làm tổn hại những mạch máu này và thận không thể hoàn thành tốt nhiệm vụ lọc máu. Thông thường, tổn hại này xảy ra chậm chạp và kéo dài trong nhiều năm gọi là suy thận mạn tính. Càng nhiều đơn vị lọc bị tổn hại cuối cũng sẽ làm thận mất khả năng duy trì sức khỏe.
Đau thận giai đoạn khởi phát thường không có triệu chứng, nghĩa là bệnh nhân hoàn toàn không có cảm giác mắc bệnh. Những xét nghiệm máu và nước tiểu là cách duy nhất để kiểm tra tổn hại thận hoặc đo chức năng hoạt động của thận. Nếu bạn bị tiểu đường, tăng huyết áp, bệnh tim mạch hoặc tiền sử gia đình bị suy thận cần kiểm tra xét nghiệm bệnh thận.
Chẩn đoán bệnh thận:
 Đau thận là “căn bệnh thầm lặng” bởi vì hầu hết bệnh nhân không có triệu chứng nào khi mắc bệnh ở giai đoạn đầu. Thực tế, bệnh nhân vẫn cảm thấy khỏe mạnh cho đến khi thận ngừng hoạt động. Thế nên, lời khuyên là “bạn đừng chần chờ khi thận có những triệu chứng phát bệnh”. Điều quan trọng là cần kiểm tra bệnh thận khi có những yếu tố nguy cơ kể trên. Phát hiện bệnh càng sớm, bệnh nhân càng có cơ hội cao để chữa trị hoặc ngăn ngừa chứng suy thận.
 
-          Xét nghiệm máu: Nhằm kiểm tra tốc độ lọc cầu thận (GFR) của bệnh nhân. GFR là đơn vị đo lường lượng máu thận lọc được trong mỗi phút. Nó thể hiện hoạt động lọc máu của thận bằng con số. GFR 60 hoặc cao hơn là bình thường, GFR dưới 60 có thể đã mắc bệnh thận tuy nhiên GFR có chiều hướng giảm ở người già nên cần có thêm những thông tin khác để xác định nếu bệnh nhân thật sự mắc bệnh, GFR 15 hoặc thấp hơn có thể bị suy thận. Bạn không thể tăng GFR, nhưng có thể cố gắng duy trì đừng để xuống thấp hơn. Đồng thời hỏi ý kiến bác sĩ cần làm gì để giữ thận khỏe mạnh.
-          Xét nghiệm nước tiểu: Nhằm phát hiện protein albumin có trong nước tiểu. Thận khỏe mạnh không cho albumin đi qua nước tiểu còn thận bị tổn hại thường có một số albumin đi qua nước tiểu. Xét nghiệm này có nhiều tên gọi khác nhau như xét nghiệm protein niệu hoặc xét nghiệm albumin nước tiểu hoặc xét nghiệm albumin niệu. Nếu phải xét nghiệm albumin niệu hoặc protein niệu tức là bạn có thể bị đau thận. Kết quả lượng albumin trong nước tiểu dưới 30 là bình thường, trên 30 là bất thường và có thể mắc bệnh. Bác sĩ sẽ thực hiện những xét nghiệm bổ sung để xác định bệnh.
Điều trị theo từng giai đoạn
Bệnh thận có nhiều giải pháp điều trị khác nhau. Một số được dùng cho giai đoạn sớm của bệnh để duy trì sức khỏe lâu dài của thận. Thuốc uống và những thay đổi trong sinh hoạt có thể duy trì chức năng thận và trì hoãn suy thận. Những cách điều trị khác như ghép thận và lọc máu, trong trường hợp suy thận. Chúng giúp thay thế chức năng thận nếu thận ngừng hoạt động.
Giai đoạn sớm: Bao gồm chế độ ăn uống, thay đổi sinh hoạt và uống thuốc:
-          Tiêu thụ những thực phẩm khỏe tim và tập thể dục đều đặn để duy trì cân nặng, có thể phòng bệnh và tổn hại thận.
-          Nếu bị bệnh tiểu đường, tăng huyết áp, kiểm soát tốt bệnh có thể phòng ngừa gây tổn thương thận.
-          Hạn chế tiêu thụ và chế biến thực phẩm với ít muối (ít hơn 1.500mg sodium/ ngày).
-          Tiêu thụ protein hợp lý. Tuy tiêu thụ đủ protein giúp cơ thể khỏe mạnh, nhưng dư thừa làm thận hoạt động nhiều hơn. Tiêu thụ ít protein có thể trì hoãn tiến trình phát triển của suy thận. Bạn cần hỏi ý kiến của bác sĩ về lượng protein hợp lý khi tiêu thụ.
-          Nếu chẩn đoán mắc bệnh thận, hãy hỏi ý kiến của chuyên gia dinh dưỡng về chế độ ăn kiêng phù hợp. Họ có thể hướng dẫn bạn cách chọn lựa thực phẩm có lợi cho sức khỏe của thận. Đồng thời bạn cần tham khảo thêm những chất dinh dưỡng có lợi cho thận.
-          Nếu đang hút thuốc lá, cần tập bỏ thuốc theo từng bước. Khói thuốc lá có thể làm bệnh thận trầm trọng hơn.
 
Uống thuốc giúp kéo dài sức khỏe của thận. Hai loại thuốc ngừa tăng huyết áp là thuốc ức chế enzyme chuyển đổi angiostensin (ACE) và thuốc ức chế thụ thể angiostensin (ARBs) được chứng minh có khả năng làm chậm diễn tiến bệnh thận và trì hoãn suy thận. Chúng được dùng cho bệnh nhân bệnh tiểu đường hoặc tăng huyết áp và nhiều bệnh lý khác về thận để bảo vệ chức năng thận.
Quan trọng nhất là bệnh nhân cần kiểm soát áp lực máu. Nhiều người cần dùng hai hoặc ba loại thuốc để bình ổn áp lực máu dưới mức khuyến cáo nhằm bảo đảm sức khỏe của thận (huyết áp tâm thu – chỉ số đầu tiên – thấp hơn 140). Thuốc lợi niệu (thuốc nước) cũng rất quan trọng. Bác sĩ sẽ xác định loại thuốc hoặc kết hợp các loại thuốc phù hợp cho bệnh nhân. Một số người lớn tuổi mắc bệnh thận cũng có thể đồng thời dùng thuốc chữa trị những bệnh lý khác. Khi bệnh tiến triển, bác sĩ sẽ điều chỉnh liều lượng hoặc loại bỏ các loại thuốc ảnh hưởng đến thận.
Giai đoạn muộn: Nếu tiến triển của bệnh thận dẫn đến suy thận, cần thay đổi cách chữa trị. Khi thận không hoạt động đủ để duy trì sức khỏe, bệnh nhân cần có cách chữa trị mới để duy trì sức khỏe. Trường hợp này có hai lựa chọn là ghép thận và lọc máu, nhưng một số bệnh nhân lại không chọn một trong hai cách trên.
Trước khi bạn và bác sĩ quyết định kế hoạch chữa trị, điều quan trọng là bạn cần có nhận thức về mỗi lựa chọn chữa trị, bởi vì nó có thể ảnh hưởng đến thời gian sống hoặc sức khỏe của bạn. Nếu bệnh thận của bạn đang tiến triển, hãy nói với bác sĩ về cách chữa trị nào thích hợp nhất cho bạn.
Lọc máu là hình thức chữa trị lấy những tạp chất và chất lỏng dư thừa ra khỏi cơ thể, gồm có:
-          Chạy thận nhân tạo: Máu chảy qua một bộ lọc bên ngoài cơ thể và máu sạch được đưa trở lại cơ thể. Chạy thận nhân tạo được thực hiện tại một trung tâm lọc máu 3 lần/ tuần, nhưng nó cũng có thể thực hiện tại nhà. Mỗi lần thường kéo dài từ 3 – 4 giờ đồng hồ.
-          Lọc máu màng bụng: Là một cách khác để loại bỏ tạp chất trong máu. Hình thức này thực hiện ở niêm mạc khoang bụng (chỗ trong cơ thể chứa các cơ quan như dạ dày, ruột và gan) để lọc máu. Nó hoạt động bằng cách cho một chất lỏng đặc biệt vào trong bụng để hút tạp chất trong máu khi chất lỏng chảy qua những mạch máu nhỏ trong niêm mạc. Sau đó, chất lỏng này cùng tạp chất bị rút ra ngoài. Ưu điểm của lọc máu màng bụng là có thể thực hiện tại nhà trong khi ngủ.
Lọc máu bằng chạy thận nhân tạo và lọc máu màng bụng không có tác dụng chữa suy thận. Chúng chỉ giúp thay thế chức năng hoạt động của thận và có thể giúp bệnh nhân cảm thấy khỏe hơn và sống lâu hơn. Tuy nhiên, một số người có nhiều vấn đề về sức khỏe và ở độ tuổi 75 hoặc cao hơn, nghiên cứu cho thấy lọc máu không có lợi.
Nếu bệnh nhân phải lọc máu?
Mặc dù hiện nay bệnh nhận suy thận vẫn sống lâu, nhưng nếu bệnh cứ dai dẳng nhiều năm có thể dẫn đến những vấn đề về sức khỏe như:
-          Bệnh tim mạch.
-          Suy nhược.
-          Bệnh về xương.
-          Viêm khớp.
-          Tổn hại thần kinh.
-          Suy dinh dưỡng.
Để sống lâu, sống khỏe khi phải lọc máu, bệnh nhân cần tuân thủ những khuyến cáo của bác sĩ, uống thuốc đúng theo chỉ dẫn và tiếp tục thay đổi những thói quen về ăn uống cũng như sinh hoạt nhằm làm chậm sự tiến triển của bệnh.
Lọc máu có thể là một thử thách khó khăn đối với những người lớn tuổi, đặc biệt khi họ mắc những bệnh lý khác. Chẳng hạn như, chạy thận nhân tạo đòi hỏi bệnh nhân phải ra khỏi nhà, đến trung tâm lọc máu và ngồi 4 giờ đồng hồ trong khi chữa trị. Còn lọc máu màng bụng có thể làm tại nhà, nhưng cần có người trợ giúp. Thông thường, người lớn tuổi cần sự hỗ trợ của một số hoặc tất cả những hoạt động này, họ và những người thân trong gia đình cần cân nhắc những vấn đề này cũng như khi lựa chọn hình thức cũng như điều kiện chữa trị.
Thay vì lọc máu, một số bệnh nhân suy thận gồm cả người lớn tuổi, có thể chọn cách ghép thận. Thủ thuật này liên quan đến sức khỏe thận của người hiến tặng. Một quả thận mới được hiến tặng sẽ thay thế thận bị tổn hại. Thận hiến tặng có thể được nhận từ một người vô danh vừa mới qua đời hoặc còn sống, thường là bà con thân thuộc. Nhưng bệnh nhân cũng có thể nhận một quả thận từ một người không có quan hệ họ hàng chẳng hạn như chồng (vợ) hoặc bạn bè của mình. Do nhu cầu thiếu thận hiến tặng nên bệnh nhân có thể phải chờ đợi trong nhiều năm mới nhận được một quả thận của người đã qua đời. Ghép thận là giải pháp chữa trị suy thận và bệnh nhân sẽ cần được kiểm tra sức khỏe một cách thường xuyên. Ngoài ra, bệnh nhân cần dùng thuốc càng lâu càng tốt để việc cấy ghép có thể tạo sự tương tác giữa hệ thống miễn dịch và thận được cấy ghép.
Nếu không chọn cách lọc máu hoặc ghép thận?
Bệnh nhân có thể không chọn cách chữa trị suy thận bằng lọc máu hoặc ghép thận. Thay vào đó, họ có thể chọn cách chữa trị tập trung vào những biến chứng của bệnh. Nếu chọn cách này, bệnh nhân vẫn cần bác sĩ chăm sóc sức khỏe. Việc chăm sóc gồm có:
-          Dùng thuốc để bảo vệ, duy trì chức năng thận càng lâu càng tốt.
-          Dùng thuốc để chữa những triệu chứng của suy thận như thiếu máu, buồn nôn, ăn uống kém ngon.
-          Dinh dưỡng và sinh hoạt hợp lý giúp giảm nhẹ triệu chứng của bệnh, tăng cường chất lượng sống.
Chọn cách chữa trị đúng đắn:
Không phải mọi cách chữa trị đều phù hợp với mọi bệnh nhân. Vì thế, bệnh nhân cần trao đổi với bác sĩ để chọn cách phù hợp nhất cho mình. Những lựa chọn đúng đắn của bệnh nhân tùy thuộc vào tình trạng bệnh, cách sống và sở thích. Mỗi cách chữa trị có thể mang lại một ảnh hưởng khác nhau phụ thuộc vào:
-          Thời gian sống bao lâu.
-          Sức khỏe tổng quát.
-          Bệnh nhân có thể làm gì và làm như thế nào.
-          Mức độ tiếp nhận từ xung quanh.
BOX: Chức năng thận có thể suy giảm theo tuổi tác. Khi thận “già” đi, số lượng đơn vị lọc trong thận cũng giảm theo, toàn bộ số lượng mô thận suy giảm và các mạch máu cung cấp cho thận có thể chai cứng khiến thận lọc máu chậm hơn.
Nếu khả năng lọc máu của thận bắt đầu giảm khi lớn tuổi, có thể gây những biến chứng từ một số bệnh lý nào đó. Có thể là sự tích tụ không an toàn của thuốc được loại bỏ từ máu bởi thận, đồng thời thận có thể nhạy cảm hơn với một số thuốc nhất định nào đó. Chẳng hạn như các thuốc kháng viêm không chứa steroid (NSAIDs) và một số thuốc kháng sinh có thể gây tổn thương thận dạng nhẹ trong một số trường hợp. Do đó, khi dùng thuốc theo toa hay mua ngoài hoặc thuốc bổ sung, cần hỏi ý kiến dược sĩ về ảnh hưởng của thuốc đối với thận và tương tác với các thuốc khác.
CA DAO
Tag
Nội dung tương tự

Bình luận bài viết

Thông tin

* Mọi thông tin trên website này chưa được kiểm duyệt. 
Chúng tôi đang chạy thử nghiệm, khi nào có giấy phép sẽ chính thức đi vào hoạt động.
* Đơn vị vận hành:
CÔNG TY TNHH DỊCH VỤ TIN HỌC 247
Địa chỉ: Số 117/562 Đường Láng, Láng Hạ, Đống Đa, Hà Nội
Điện thoại: 0985 387 726 - 0977 069 099 
Email:lienhe@web300k.net